Chuối hột rừng
Trong cuộc sống hiện đại ngày nay, chắc chắn chúng ta đã không còn xa lạ gì với những loại thảo dược tự nhiên. Thông thường, những loại thảo dược thường được mọi người tin dùng như một bài thuốc dân gian để trị nhiều loại bệnh khác nhau hoặc dùng để bồi bổ sức khỏe.
Chuối hột rừng tây nguyên
Chuối hột rừng tây nguyên quả nhỏ, vỏ mỏng, người dân thường bóc vỏ phơi khô dùng ngâm hoặc nấu uống
Chuối hột rừng Tây Bắc
Chuối hột Tây Bắc quả to hơn, ruột trắng hơn, người dân thường dùng cả vỏ, cắt khúc phơi khô
Chuối hột rừng hay còn được gọi với cái tên khoa học là Musa acuminate Colla là một loại chuối thường chỉ mọc ở các vùng rừng núi nước ta như Trường Sơn hay Tây Bắc. Loại chuối này cũng có hình dáng vô cùng đặc biệt. Thân cây chuối hột rừng cao từ 3 đến 4 mét, phiến lá rất dài. Hoa chuối khi nở sẽ mọc thẳng đứng ở ngọn cây và có màu đỏ sẫm.
Nải chuối khi chín chỉ có khoảng 10 quả. Điều đặc biệt là loại chuối này rất bé, quả nhỏ chỉ bằng ngón tay cái còn quả to thì đúng bằng hai ngón tay chụm lại. Khi chín quả chuối hột rừng có màu vàng, vỏ mỏng, nhiều thịt và rất nhiều hạt. Chuối ăn hơi xượng, có vị chát
Cây chuối hột được dùng để chữa bệnh sỏi thận, đái tháo đường… Gần đây người ta lại ưa dùng chuối hột rừng hơn chuối hột nhà.
Vì mọc ở rừng nên chuối rừng an toàn hơn và chắc là phải mạnh hơn chuối trồng ở vườn nhà? Chuối rừng có lẽ còn lạ với bà con thành phố nhưng không lạ gì với dân sống ở vùng núi Tây Bắc, Tây Nguyên và miền Trung.
Chuối hột rừng, tên khoa học là Musa acuminata Colla thuộc họ chuối (Musaceae).
Cây có thân giả cao tới 3 – 4m; lá có phiến dài, mặt dưới có thể tía; cuống xanh có sọc đỏ. Hoa chuối hột rừng mọc thẳng đứng ở ngọn (khác với các loài chuối trồng có hoa mọc thõng xuống), màu đỏ thẫm, xen lẫn với những quả chuối màu vàng rộm, số nải ít hơn 10, mo quấn lên. Hoa chuối hột rừng mọc thẳng đứng ở ngọn (khác với các loài chuối trồng có hoa mọc thõng xuống), có loại màu đỏ thẫm (còn gọi là chuối rừng hoa đỏ – Musa paracoccinea A.Z. Liu. & D.Z. Li), xen lẫn với những quả chuối màu vàng rộm. Quả có cạnh, thịt quả nạc chứa nhiều hạt to 4 – 5mm
Trái chuối hột rừng
Trái chuối rừng to bằng ngón tay cái, có hạt, lúc chín vàng ươm ăn ngọt lịm. Nhưng do trái có nhiều hột nên thường người ta không ăn mà chỉ lấy hột làm thuốc. Chuối hột rừng có hai loại, trái lớn và trái nhỏ. Tất cả ngâm rượu đều thơm, ngon nhưng loại trái nhỏ có phần nhỉnh hơn vì nhựa nhiều. Chuối càng nhiều nhựa ngâm rượu càng ngon và ngọt.
Trái chuối hột còn non, thái mỏng, trộn với các loại rau sống, ăn với nộm sứa, gỏi cá để giảm vị tanh và đề phòng tiêu chảy.
Trái chuối hột rừng có tác dụng chữa đái tháo đường, viêm thận, tăng huyết áp.
Trị trẻ em táo bón: lấy 1 – 2 trái chuối chín đem vùi vào bếp lửa, khi vỏ quả ngả màu đen, ruột chín nhũn thì lấy ra để nguội, cho trẻ ăn, khoảng mươi phút sau là đi đại tiện được.
Trị sỏi bàng quang: trái chuối hột xanh thái mỏng, sấy khô, sao vàng, hạ thổ trong vài ngày, mỗi lần dùng 50-100g sắc với 400ml nước, uống làm 2 lần trong ngày vào lúc no. Có thể dùng dạng nước hãm như pha trà mà uống.
Trị bệnh thống phong (bệnh gút): quả chuối hột (rừng) 3g, củ ráy (rừng) 4g, khổ qua 1g, tỳ giải 2g. Sao vàng hạ thổ, đóng gói 10g/gói, ngày uống 2 – 3 gói pha nước đun sôi uống, không được cho đường vào.
Trị hắc lào: trái chuối xanh còn ở trên cây đem cắt đôi hứng lấy nhựa bôi hoặc đem quả phơi, sấy khô tán nhỏ, rây bột mịn, dùng uống hàng ngày chữa viêm loét dạ dày với kết quả tốt.
Xổ giun: quả chuối hột chín ăn vào lúc đói thấy ra giun.
Không được ăn quả chuối rừng còn xanh (chưa chín) vì rất dễ bị ngộ độc hoặc táo bón nặng vì quá nhiều chất tanin.
Hạt chuối hột
Chuối hột dùng để chữa bệnh là chuối có nhiều hạt, hạt vỏ đen bên trong có bột trắng. Cách lấy hạt chuối hột cũng rất kỳ công, phải để chuối chín mới lấy hạt được, hạt được sao khô thơm nhẹ. Hạt chuối hột có thể dùng để ngâm rượu hoặc tán nhỏ sắc uống hàng ngày.
Giảm đau, tiêu sưng, chữa đau lưng, chân tay nhức mỏi, thấp khớp: 200g giã nát ngâm với rượu 40 độ (1.000ml) trong 10 ngày để càng lâu càng tốt, thỉnh thoảng lắc đều. Ngày uống 2 lần, mỗi lần 15ml vào trước bữa ăn hay trước khi đi ngủ, có thể thêm đường cho dễ uống.
Trị sỏi thận, sỏi bàng quang: dùng hạt chuối hột rang giòn, giã nát, rây bột mịn. Mỗi ngày dùng 2 thìa canh bột cho vào ấm chế nước sôi pha trà uống. Trong thời gian uống thuốc thấy có chất lắng đục ở đáy dụng cụ đựng nước tiểu qua đêm. Uống liên tục trong 30 ngày, sỏi ra hết thành những viên nhỏ. Kết quả rất tốt.
Vỏ quả chuối hột
Trị đau bụng kinh niên: vỏ quả chuối hột 40g, phơi khô, sao hơi vàng, tán bột; quế chi 4g; cam thảo 2g tán bột. Trộn đều hai bột, luyện với mật làm viên, uống 2 – 3 lần trong ngày với nước ấm.
Trị đau bụng, tiêu chảy: vỏ quả chuối rừng đã chín vàng, thái nhỏ, phơi khô. Ngày uống 2 lần, mỗi lần 4 – 8g, hãm nước sôi uống.
Trị kiết lỵ: vỏ quả chuối hột, rễ gai tầm xọng, vỏ quả lựu, rễ tầm xuân, mỗi thứ 20g; búp ổi 10g, phơi khô, sắc uống.
Hoa chuối hột
Hoa chuối có vị hơi chát và ngon ngọt…
Hoa chuối hột thái nhỏ, luộc hoặc làm nộm ăn để tăng tiết sữa ở phụ nữ mới sinh con.
Hoa chuối ăn hoặc sắc nước uống làm cho nước tiểu trong và giúp thận hòa tan các loại acid dễ đóng cặn trong thận và bàng quang.
Hoa chuối là nguồn bổ sung chất xơ rất tốt, vì vậy nên ăn hoa chuối để thêm chất xơ cho ruột, chống táo bón ở người cao tuổi.
Đặc biệt người ta thấy rằng hoa chuối hầu như không có sâu bao giờ, vì vậy có thể dùng thay thế các chất xơ của các loại rau khác mà do lợi ích kinh tế người ta dùng quá nhiều hóa chất để trồng.
Lá chuối hột
Trị băng huyết, nôn ra máu: lá chuối hột phơi khô 10g, mốc cây cau 20g, tinh tre 20g. Tất cả đốt tồn tính, tán nhỏ, hòa với nước uống.
Mát phổi, bổ phổi, tiêu độc: lá bắc (lá màu đỏ bao bọc buồng chuối) và hoa chuối hột sắc uống.
Thân chuối hột
Trị đau nhức răng: thân chuối hột còn non, cắt đoạn, nướng chín rồi ép lấy nước, ngậm với ít muối.
Cầm máu vết thương: dùng lõi thân cây chuối rừng đập dập, đắp vào vết thương.
Lõi thân cây già thái và giã nát, vắt nước uống sẽ làm tiêu khát.
Hỗ trợ ổn định đường huyết: chọn cây chuối hột có bắp đang nhú, cắt ngang cây (cách mặt đất 20 – 25 cm) và khoét một lỗ rỗng to ở thân chuối, để một đêm, sáng hôm sau múc nước từ lỗ rỗng (do gốc thân cây chuối tiết ra) mà uống. Dùng thường xuyên sẽ ổn định được đường huyết.
Theo tài liệu nước ngoài, nước sắc thân và lá chuối hột có tác dụng lợi tiểu chữa phù thũng.
Chuối rừng làm rau sống là những cây chưa trổ buồng, dưới một năm tuổi. Người ta tước bỏ lớp vỏ bên ngoài màu tím, lấy phần xơ lưới màu trắng và vỏ lụa bên trong. Bẹ chuối sau khi tước vỏ bó lại và thái ra sợi nhỏ như thuốc rê.
Đồng bào địa phương khi đi rừng khát nước thường chặt cây chuối rừng, lấy thân tước bỏ lớp vỏ, dùng lõi ăn sống hoặc ép lấy nước uống cho mát. Người đi rừng thành thạo luôn tìm tới đóng trại ở những thung lũng có cây chuối rừng, đó là nơi có nguồn nước tinh khiết và nhiều nhất trong mùa hè.
Củ chuối hột
Trị cảm nóng, sốt cao, háo khát, mê sảng: củ chuối hột đem cạo bỏ vỏ ngoài, rửa sạch, cắt miếng, giã nát, ép lấy nước uống.
Trị ho ra máu: củ chuối hột phối hợp với tầm gửi cây dâu, rễ cỏ tranh, thài lài tía, mỗi thứ 12g, thái nhỏ, sắc với 400ml nước còn 100ml, uống làm hai lần trong ngày.
Trị kiết lỵ ra máu: củ chuối hột phối hợp với củ sả, tầm gửi cây táo hoặc vỏ cây táo, mỗi thứ 4g, sao vàng, sắc uống.
Trị tim hồi hộp, hay mơ, đêm về trằn trọc khó ngủ: củ chuối hột 20g, nấu chung với 1 quả tim heo (200 – 300g), uống nước, ăn tim.
Hỗ trợ ổn định đường huyết: đào lấy củ cây chuối hột, rửa sạch, giã nát ép lấy nước uống, dùng thường xuyên và lâu dài có tác dụng ổn định đường huyết (dành cho người bệnh đái tháo đường týp 2).
Đồng bào Thái ở Tây Bắc lại dùng củ chuối hột sắc uống với củ chuối rừng và rễ cây móc, mỗi thứ 10 – 12g để làm thuốc an thai.
Nước hãm củ chuối hột uống mát, tiêu khát, giải độc, kích thích tiêu hóa.
Thân và củ chuối đem um với cá lóc, lươn đồng là món ăn – bài thuốc có tác dụng bồi bổ khá tốt. Lươn hoặc cá lóc cung cấp protein và các chất bổ, củ chuối kích thích tiêu hóa, giúp tăng cảm giác muốn ăn, dễ hấp thu.
Công dụng đặc biệt mà ít người biết đến của chuối hột rừng
Có thể bạn không biết, người ta thường ví chuối hột rừng là “ông vua của các loại chuối”. Mặc dù nó không có mùi vị thơm ngon, béo ngậy giống bất kỳ một loại chuối ta nào thế nhưng mỗi bộ phân trên cây chuối rừng đều có những công dụng nhất định mà càng tìm hiểu người ta lại càng phải trầm trồ thán phục.
Vậy những công dụng ấy là gì và tại sao chuối hột rừng lại được gọi với cái tên đầy quyền lực là “ông vua của các loại chuối” chúng ta hãy cùng nhau điểm qua một vài công dụng tiêu biểu của loại quả này.
Trị táo bón
nếu bạn đang đâu đầu với tình trạng táo bón của con em mình thì quả chuối hột rừng quả là một phương thuộc hiệu nghiệm dành cho bạn. Hãy lấy một đến hai quả chuối rừng chín bỏ vào bếp lửa, đợi tới khi nào chuối ngả sang màu đen chúng ta đem la nghiền nát rồi cho trẻ ăn. Đảm bảo không lâu sau trẻ có thể tiêu hóa được một cái dễ dàng
Điều trị bệnh hắc lào
không chỉ quả chuối khi chín mới có tác dụng trị bệnh mà ngay cả khi chuối còn xanh chúng ta hoàn toàn có thể cắt đôi quả chuối hột rừng, hứng lấy nhựa hoặc phơi nắng và sấy khô rồi rây thành bột mịn, đắp lên phần da bị hắc lào, viêm loát. Nếu đều đặn thực hiện bôi hàng ngày bạn sẽ sớm đạt được kết quả như ý.
Tiêu sưng, giảm đau nhức vai gáy
Cầu kỳ hơn một chút, nếu bạn có thể tách hoặc mua được hạt của quả chuối hột rừng thì hay thực hiện theo công thức sau đây để có thể điều trị được các vết sưng đau dai dẳng
Trị sỏi thận, sỏi bàng quang
Nếu đang gặp vấn đề về sỏi thận hoặc sỏi bàng quang thì bạn cũng có thể sử dụng hạt chuối hột rừng rang giòn sau đó rây mịn, pha uống hàng ngày như pha trà. Thực hiện thói quen ngày trong khoảng 30 ngày chắc chắc bạn sẽ sớm điều trị được những viên sỏi cứng đầu.
Điều trị các vẫn đề về tiêu hóa
Với những căn bệnh thường gặp như đau bụng, kiết lỵ, tiêu chảy ông bà ta trước đây có những bài thuốc rất hay là sử dụng vỏ quả chuối hột rừng đã chín thái nhỏ, phơi khô sau đó đem đun với nước uống đều đặn hàng ngay. Với thói quen này chúng ta chắc chắn sẽ sớm điều trị được các vấn đề sức khỏe kể trên.
Tăng tiết sữa cho phụ nữ mới sinh
Với một lượng chất xơ dồi dào, hoa chuối hột rừng thường được thái nhỏ, chế biến thành nộm hoặc chỉ đơn giản là luộc hoặc hấp là có thể giúp các bà mẹ đang cho con bú có một lượng sữa dồi dào.
Làm mát phổi, tiêu độc, điều trị ho ra máu
Trước đây, khi khoa học hiện đại chưa thực sự phát triển, ông bà ta bằng kinh nghiệm dân gian vốn có đã cho ra đời một bài thuốc với lá chuối hột rừng theo công thức 10 gam lá chuối hột phơi khô, 20 gam tinh tre kết hợp cùng 20 gam mốc cau. Tất cả tán nhỏ, hòa cùng nước uống có tác dụng rất lớn trong việc điều hòa cơ thể và giảm thiểu độc tố trong phổi.
Cầm máu vết thương, trị đau nhức răng
Khi bạn chẳng may bị thương hoặc chảy máu mà không có sẵn urgo thì một lời khuyên dành cho bạn đó chính là hãy cắt một miếng nhỏ thân cây chuối hột rừng đập nát, để lên vết thương hoặc phần răng bị đau. Rất nhanh chóng vết thương hay cơn đau nhức sẽ tan biến ngay lập tức.
Hỗ trợ ổn đinh đường huyết
Nếu bạn hoặc người thân của bạn đang gặp vấn đề về đường huyết thì chúng ta nên tìm mua hoặc đào lấy của của cây chuối hột rừng, rửa sạch, giã nát ép lấy nước, uống hàng ngày sẽ giúp ổn định đường huyết rất hiệu quả.
Như vậy chúng ta có thể dễ dàng nhận thấy, tất cả các bộ phận của cây chuối hột rừng từ hoa chuối, quả chuối thậm chí là vỏ chuối, thân chuối và cả củ chuối đều có những tác dụng nhất định. Đó chính là lý do tại sao loại cây này ngày càng được ưa chuộng và được ví như “ông vua của các loại chuối”.
